Ang lahat ng papuri ay para kay Allah, at nawa’y ang kapayapaan at mga pagpapala ay mapasa Sugo ni Allah. Pagkatapos nito:
Ang Hanifiyyah ay ang pagkilala sa Kaisahan ni Allah, ang tapat na pagsamba sa Kanya lamang, at ang pagtalikod sa shirk at sa anumang sinasamba bukod kay Allah. Ito ang relihiyon ni Abraham, sumakanya ang kapayapaan, na iniutos ni Allah sa Kanyang Propeta Muhammad ﷺ at sa mga mananampalataya na sundin.
Sinabi ni Allah:
“Si Abraham ay hindi Hudyo at hindi rin Kristiyano, bagkus siya ay isang Hanif, isang Muslim, at hindi siya kabilang sa mga nagtatambal kay Allah.”
[Aal ‘Imran: 67]
At sinabi ni Allah:
“Sabihin: ‘Katotohanang ginabayan ako ng aking Panginoon sa isang tuwid na landas, isang wastong relihiyon, ang relihiyon ni Abraham, isang Hanif, at hindi siya kabilang sa mga nagtatambal kay Allah.’”
[Al-An‘am: 161]
Ang Hanif ay ang taong tumatalikod sa shirk at kasinungalingan patungo sa Tawhid at katotohanan; ibig sabihin, bumabaling siya kay Allah, tumatalikod sa lahat ng iba bukod sa Kanya, at tapat na sumasamba sa Kanya lamang.
Ipinaliwanag ni Al-Sa‘di, na kaawaan siya ni Allah, na ang Hanif ay yaong bumabaling kay Allah, tumatalikod sa iba bukod sa Kanya, nagsasakatuparan ng Tawhid, at tumatalikod sa shirk.
Kaya ang Hanifiyyah ay hindi lamang paniniwala na umiiral si Allah. Sa halip, ito ay nakabatay sa pagsamba sa Kanya lamang at hindi pagtatambal ng sinuman sa Kanya.
Hindi. Sa pinakapundasyon nito, ang Hanifiyyah ay Islam sa pangkalahatang kahulugan nito na dinala ng lahat ng propeta: pagpapasakop kay Allah, pagkilala sa Kanyang Kaisahan, at pagsamba sa Kanya lamang.
Nagkakaisa ang lahat ng propeta sa pundasyon ng pananampalataya at Tawhid, kahit na may pagkakaiba sa ilang batas at detalyadong kautusang itinakda ni Allah para sa kani-kanilang mga pamayanan.
Dahil dito, inilarawan ng Qur’an si Abraham, sumakanya ang kapayapaan, bilang “Hanif at Muslim,” at iniutos ni Allah kay Propeta Muhammad ﷺ na sundin ang kanyang relihiyon:
“Pagkatapos ay ipinahayag Namin sa iyo: ‘Sundin mo ang relihiyon ni Abraham, isang Hanif, at hindi siya kabilang sa mga nagtatambal kay Allah.’”
[An-Nahl: 123]
Oo. Ang Muslim na sumusunod kay Propeta Muhammad ﷺ at sumasamba lamang kay Allah ay sumusunod din sa relihiyon ni Abraham, sapagkat ang Islam na dinala ni Muhammad ﷺ ay nakabatay sa parehong pangunahing mensahe ni Abraham at ng lahat ng propeta: ang pagkilala sa Kaisahan ni Allah at ang tapat na pag-uukol ng relihiyon sa Kanya lamang.
Ipinaliwanag ni Ibn ‘Ashur na ang Islam ay ang Hanifiyyah, at ang Islam na dinala ni Muhammad ﷺ ay, sa pundasyon ng Tawhid, ang parehong mensahe na dinala ni Abraham, sumakanya ang kapayapaan.
Isinalaysay din mula sa Propeta ﷺ:
“Ako ay isinugo na may isang mapagparayang Hanifiyyah,” at isinalaysay din na ang relihiyong pinakamamahal ni Allah ay “ang mapagparayang Hanifiyyah.”
Bago ang pagkasugo kay Propeta Muhammad ﷺ, may ilang mga Arabo na tumanggi sa pagsamba sa mga diyus-diyosan at nagsikap na sundin ang mga natitirang aral ng relihiyon ni Abraham.
Isa sa pinakakilala sa kanila ay si Zayd ibn ‘Amr ibn Nufayl, na tumanggi sa Hudaismo, Kristiyanismo, at pagsamba sa mga diyus-diyosan, at nagpahayag na sinusunod niya ang relihiyon ni Abraham at si Allah lamang ang kanyang sinasamba.
Ang Hanifiyyah ay ang tapat na pagsamba kay Allah lamang at ang pagtalikod sa shirk patungo sa Tawhid.
Ito ang relihiyon ni Abraham, sumakanya ang kapayapaan, at hindi ito isang hiwalay na relihiyon na nakikipagkumpitensya sa Islam. Sa halip, ang pundasyon nito ay Islam at pagpapasakop kay Allah, na siyang itinuro ng lahat ng propeta.
Pagkatapos ng pagkasugo kay Muhammad ﷺ, ang pagsunod sa relihiyon ni Abraham ay nangangahulugang pagsunod sa Islam na dinala ni Propeta Muhammad ﷺ, hindi ang pagtatatag ng isang hiwalay na relihiyong tinatawag na “Hanifiyyah.”
At si Allah ang higit na nakaaalam.