Mga Hadith
Sinabi ng Sugo ng Allah (sumakanya nawa ang kapayapaan at pagpapala): "Kapag namatay ang isang tao, napuputol ang kanyang mga gawa maliban sa tatlo: isang patuloy na kawanggawa, kapaki-pakina
Ang Pananampalatayang Islamiko Ang mga Pangalan at mga Katangian ni Allah sa Isla 1398 2026-09-30

Ang Hatol sa Pagsasabi ng “Ako ang Diyos ng Matematika” Bilang Pagmamalabis sa Sariling Kasanayan

Tanong
Ano ang hatol sa isang taong nagsasabi tungkol sa kanyang sarili: “Ako ang diyos ng matematika,” kung hindi niya ibig sabihin na siya ay isang diyos na sinasamba, kundi nais lamang niyang magpalabis sa pagpapahayag ng kanyang husay at kahusayan sa matematika? Sapat ba ang mabuting layunin upang maging pinahihintulutan ang ganitong pananalita? At ano ang kailangang gawin ng taong nagsabi nito?
Sagot

 

Ang lahat ng papuri ay para kay Allah, at nawa’y ang pagpapala at kapayapaan ay mapasakanya, ang Sugo ni Allah. Pagkatapos:

Ang pagsasabi ng isang tao tungkol sa kanyang sarili na “Ako ang diyos ng matematika” ay isang ipinagbabawal na pananalita na kailangang iwasan, sapagkat ang salitang “ilah” sa orihinal nitong kahulugan ay tumutukoy sa sinasamba at karapat-dapat sambahin, at ito ay para lamang kay Allah, ang Kataas-taasan. Ang mabuting layunin ay hindi ginagawang tama ang maling pananalita, lalo na kung ginagamit ang ganitong pahayag sa pagpupuri sa sarili at pagmamalabis sa paglalarawan ng sariling kahusayan. Tungkol naman sa paghatol sa isang partikular na tao bilang hindi mananampalataya, hindi ito ginagawa dahil lamang sa pagbigkas ng isang salita nang hindi sinusuri ang kanyang layunin at mga kalagayan, at hindi rin ito ginagawa nang hindi natutupad ang mga kinakailangang kondisyon at nawawala ang mga hadlang sa gayong paghatol.

Una: Ang panganib ng mga salita sa Islamikong batas

Ang mga salita ay hindi maliit na bagay sa relihiyon ni Allah. Maaaring itaas ni Allah ang isang lingkod dahil sa isang mabuting salita, at ang isang salita ay maaari ring maging dahilan ng galit at kaparusahan ni Allah.

Sinabi ni Allah تعالى:

﴿Sumusumpa sila kay Allah na hindi nila iyon sinabi, samantalang tunay na binigkas nila ang salita ng kawalan ng pananampalataya at tumalikod sila sa pananampalataya matapos nilang maging mga Muslim.﴾ [At-Tawbah: 74]

At sinabi Niya tungkol sa pangungutya sa relihiyon:

﴿Sabihin: “Si Allah ba, ang Kanyang mga talata, at ang Kanyang Sugo ang inyong kinukutya?” Huwag kayong humingi ng paumanhin; tunay na kayo ay nawalan ng pananampalataya matapos kayong manampalataya.﴾ [At-Tawbah: 65-66]

At sinabi ni Allah تعالى:

﴿Hindi siya bumibigkas ng anumang salita maliban na may kasama niya na tagamasid na handang magtala nito.﴾ [Qaf: 18]

Sa dalawang Sahih, iniulat ni Abu Hurayrah رضي الله عنه na sinabi ng Propeta صلى الله عليه وسلم:

“Tunay na ang isang lingkod ay maaaring magsabi ng isang salita nang hindi niya nauunawaan ang nilalaman nito, at dahil dito ay mahulog siya sa Apoy nang mas malayo kaysa sa pagitan ng silangan at kanluran.”

Kaya nararapat sa mananampalataya na maging maingat sa kanyang mga salita, lalo na sa mga salitang may kaugnayan sa karapatan ni Allah تعالى.

Ikalawa: Ano ang kahulugan ng “ilah”?

Ang ilah ay ang sinasamba at karapat-dapat sambahin.

Ipinaliwanag ni Ibn Taymiyyah رحمه الله na ang ilah ay ang sinasamba at karapat-dapat sa pagsamba, at ang pagsamba ay kinabibilangan ng pinakamataas na pagmamahal kasama ng pinakamataas na pagpapakumbaba at pagpapasakop.

Kaya sinabi ni Allah تعالى:

﴿At ang inyong Diyos ay Isang Diyos. Walang diyos na karapat-dapat sambahin maliban sa Kanya, ang Mahabagin, ang Maawain.﴾ [Al-Baqarah: 163]

Samakatuwid, ang paggamit ng salitang “ilah” upang ilarawan ang isang tao ay hindi angkop sa kahulugang ito, kahit na ang nagsasalita ay nais lamang magpalabis sa paglalarawan ng kanyang husay.

Ikatlo: Ginagawa ba ng mabuting layunin na pinahihintulutan ang pananalita?

Hindi, sapagkat ang tamang layunin ay hindi nagbibigay-katwiran sa bawat pananalita.

Ang taong nagsasabing “Ako ang diyos ng matematika” ay maaaring ang ibig lamang sabihin ay napakahusay niya sa matematika, ngunit pinili niya ang isang salitang naglalaman ng kahulugang hindi nararapat gamitin ng tao upang ilarawan ang kanyang sarili.

Dapat pumili ang Muslim ng wastong pananalita na nagpapahayag ng kanyang nais na kahulugan nang walang ipinagbabawal na elemento, tulad ng:

  • Napakahusay ko sa matematika.
  • Mahusay ako sa matematika.
  • Napakahusay ng aking kakayahan sa matematika.
  • Malaki ang aking kaalaman at kasanayan sa matematika.

Natutupad ng mga pahayag na ito ang nais na kahulugan nang hindi ginagamit ang salitang “ilah”.

Ikaapat: Paano kung sinabi niya ito nang hindi niya ibig sabihin ang pagiging diyos?

Hindi tama na sabihin na ang bawat taong bumigkas ng ganitong pananalita ay tiyak na naging hindi mananampalataya dahil lamang sa pagsasabi nito. Ang paghatol sa isang partikular na tao bilang hindi mananampalataya ay may mga tuntunin, at kailangang malaman ang kanyang layunin at ang mga kalagayan ng kanyang sinabi.

Gayunpaman, kahit wala siyang layuning angkinin ang pagka-diyos, ang pananalita ay ipinagbabawal o lubhang masama, at kailangang magsisi sa Allah ang nagsabi nito, palitan ito ng malinaw at wastong pananalita, at huwag na itong gamitin muli.

Ang sinumang nagsabi nito dahil hindi niya alam ang hatol tungkol dito, o hindi sinasadyang lumabas ito sa kanyang dila at kalaunan ay nalaman niyang mali ito, ay dapat tumigil sa paggamit nito, humingi ng kapatawaran kay Allah, magsisi sa Kanya, at huwag nang balikan ang gayong pananalita.

Ikalima: Hindi kailangan ang ganitong pananalita upang ipahayag ang kahusayan sa sarili

Maaaring nais ng isang tao na ipahayag ang kanyang kahusayan sa isang partikular na larangan, at maraming pinahihintulutang paraan upang gawin iyon. Hindi niya kailangang gumamit ng mga salitang may kaugnayan sa pagka-diyos.

Ang Muslim ay dapat ding mag-ingat laban sa pagmamataas at paghanga sa sarili, at alalahanin na ang anumang kaalaman at kakayahang mayroon siya ay sa huli ay biyaya mula kay Allah تعالى.

Sinabi Niya:

﴿At kayo ay hindi pinagkalooban ng kaalaman maliban sa kaunti.﴾ [Al-Isra: 85]

Gaano man kalaki ang kaalaman at kasanayang makamit ng isang tao, nananatiling limitado ang kanyang kaalaman, at ang anumang kakayahan at talento na mayroon siya ay mula sa biyaya ni Allah sa kanya.

Buod

Hindi pinahihintulutan na sabihin ng isang tao tungkol sa kanyang sarili: “Ako ang diyos ng matematika,” o anumang katulad nito, sapagkat ang salitang “ilah” sa kahulugan nito ay tumutukoy sa sinasamba at karapat-dapat sambahin, at iyon ay si Allah, ang Maluwalhati at Kataas-taasan. Hindi sapat ang mabuting layunin upang gawing tama ang ganitong pananalita.

Ang sinumang nagsabi nito nang hindi naniniwala sa pagka-diyos ay dapat itong talikuran at magsisi kay Allah. Hindi dapat hatulan ang isang partikular na tao bilang hindi mananampalataya dahil lamang sa pananalitang ito nang hindi nalalaman ang kanyang layunin at hindi naisasagawa ang mga Islamikong tuntunin sa paghatol sa isang partikular na tao.

At si Allah ang higit na nakaaalam.