Ang papuri ay para kay Allah, at ang kapayapaan at mga pagpapala ay mapasakanilang Sugo ni Allah.
Tunay na naiulat na sinabi ng Propeta ﷺ: “Walang sinuman sa inyo maliban na ang kanyang Panginoon ay makikipag-usap sa kanya, na walang tagapamagitan sa pagitan niya at ng kanyang Panginoon.” Ipinahihiwatig nito na makikipag-usap ang Allah sa Kanyang mga lingkod sa Araw ng Paghuhukom, kapwa sa mga mananampalataya at mga hindi mananampalataya. Gayunman, magkakaiba ang uri ng pakikipag-usap ayon sa kalagayan ng bawat tao.
Ang pakikipag-usap ng Allah sa isang mananampalataya ay maaaring maging pakikipag-usap ng karangalan at awa. Maaari rin Niyang ipaalala sa kanya ang kanyang mga kasalanan, pagkatapos ay itago ang mga ito at patawarin siya. Samantala, ang pakikipag-usap Niya sa hindi mananampalataya ay isang pakikipag-usap ng pagsaway at pagkondena, hindi ng karangalan at awa.
Ang pakikipag-usap ng Allah sa isang tao ay isang bagay, samantalang ang pagtutuos ay ibang bagay. Maaaring makipag-usap ang Allah sa isang tao nang hindi nangangahulugan na ang kanyang pagtutuos ay magiging katulad ng detalyadong pagtutuos kung saan inilalahad at sinusuri ang kanyang mga gawa.
Ang pagtutuos ay ang paglalahad ng mga gawa ng isang tao, pagtatanong sa kanya tungkol sa mga ito, at paggantimpala o pagpaparusa sa kanya ayon dito. Hindi ito kapareho ng pakikipag-usap ng Allah sa kanya.
Ipinahihiwatig ng mga teksto na ang mga tao ay titipunin at bubuhaying muli sa Araw ng Paghuhukom, at ang bawat isa ay haharap ayon sa kanyang kalagayan. Sinabi ng Allah:
“Aming Panginoon, tunay na titipunin Mo ang sangkatauhan para sa isang Araw na walang pag-aalinlangan tungkol dito.”
At sinabi Niya:
“Pagkatapos, ang bawat kaluluwa ay tatanggap nang ganap ng anumang kanyang kinita, at hindi sila gagawan ng kawalang-katarungan.”
May mga taong papasok sa Paraiso nang walang pagtutuos. Sila ang pitumpung libo mula sa pamayanan ni Muhammad ﷺ na binanggit sa hadith, na inilarawan bilang mga taong lubos na nagtitiwala sa Allah at umiiwas sa paghingi ng ruqyah, mga pamahiin, at mga katulad nito.
Hindi sila sasailalim sa partikular na uri ng pagtutuos kung saan inilalahad ang mga gawa ng isang tao sa ganitong paraan. Hindi ito nangangahulugan na hindi sila kakausapin ng Allah; sa halip, kabilang sa karangalang ipinagkaloob sa kanila ng Allah ang pagpasok nila sa Paraiso nang walang pagtutuos.
Tungkol naman sa mga propeta at mga sugo, tatanungin sila ng Allah, ngunit ang kanilang pagtatanong ay hindi pagtutuos para sa kanilang mga kasalanan. Ito ay upang maitatag ang katibayan at maipakita kung ano ang kanilang ipinahayag sa kanilang mga pamayanan. Sinabi ng Allah:
“Tiyak na tatanungin Namin ang mga pinadalhan ng mga sugo, at tiyak na tatanungin Namin ang mga sugo.”
Oo. Ang pakikipag-usap ng Allah sa Araw ng Paghuhukom ay sumasaklaw sa Kanyang mga lingkod, mga mananampalataya man o mga hindi mananampalataya, ngunit nagkakaiba ang uri nito ayon sa kanilang kalagayan. Samantala, ang pagtutuos ay hindi kapareho ng pakikipag-usap: may mga taong tutuusin, may mga papasok sa Paraiso nang walang pagtutuos, at ang mga propeta ay tatanungin upang maitatag ang katibayan, hindi upang tuusin dahil sa kanilang mga kasalanan.
At si Allah ang higit na nakaaalam.