Ang papuri ay kay Allah, at nawa’y ang kapayapaan at mga pagpapala ay mapasahing sa Sugo ni Allah.
Napatunayan sa Sunnah na ang namatay ay tinatanong ng dalawang anghel sa kanyang libingan. Napatunayan din sa isang hadith na itinuring na hasan (mabuti) ng mga iskolar na sila ay dalawang anghel na maitim at mala-bughaw, na ang isa ay tinatawag na Al-Munkar at ang isa naman ay An-Nakir. Tungkol naman sa mga detalyadong paglalarawan na karaniwang binabanggit—tulad ng kanilang mga matang parang kidlat, mga tinig na parang kulog, at paghuhukay nila sa lupa gamit ang kanilang mga pangil—ang mga ito ay nabanggit sa mga salaysay na may kahinaan. Kaya hindi dapat igiit ang mga paglalarawang ito nang may katiyakan gaya ng mga bagay na napatunayan sa mga tunay o hasan na hadith.
Isinalaysay ni At-Tirmidhi mula kay Abu Hurayrah رضي الله عنه na sinabi ng Propeta ﷺ:
“Kapag ang namatay ay nailibing—o sinabi niya: ang isa sa inyo—dalawang anghel na maitim at mala-bughaw ang pupunta sa kanya. Ang isa sa kanila ay tinatawag na Al-Munkar at ang isa naman ay An-Nakir…”
Itinuring ni Al-Albani ang hadith na ito bilang hasan.
Binabanggit dito na ang mananampalataya ay sasagot ayon sa kanyang pinaniniwalaan noong siya ay nabubuhay pa. Siya ay magpapatotoo na si Muhammad ﷺ ay alipin at Sugo ni Allah, at pagkatapos ay palalawakin at liliwanagan ang kanyang libingan.
Samantala, ang mapagkunwari ay magsasabi na naririnig lamang niya ang mga tao na nagsasabi ng isang bagay at sinasabi rin niya ang kanilang sinasabi, ngunit hindi niya kayang sumagot batay sa kaalaman at pananampalataya.
May isang hadith na isinalaysay mula sa Propeta ﷺ na may kaugnayan sa isang salaysay tungkol sa kanyang pakikipag-usap kay Umar ibn al-Khattab رضي الله عنه. Inilalarawan dito ang dalawang anghel na naghuhukay sa lupa gamit ang kanilang mga pangil, naglalakad habang hinihila ang kanilang buhok, at may mga matang parang kidlat at mga tinig na parang kulog.
Gayunman, ang hadith na ito ay isinalaysay sa pamamagitan ng mahihinang sanad, at ang ilan sa mga sanad nito ay mursal.
Itinuring ng ilang iskolar na ang dami ng mga sanad at mga salaysay na sumusuporta rito ay maaaring magtaas dito sa antas ng hasan. Gayunpaman, ang mga sanad nito ay hindi kasinglakas ng naunang hadith na napatunayang naglalarawan sa kanila bilang maitim at mala-bughaw.
Kaya sa mga usapin tungkol sa hindi nakikita, pinakamainam na limitahan ang sarili sa mga paglalarawang napatunayan ng tunay o hasan na katibayan, at huwag tiyaking totoo ang mga detalyeng hindi malinaw na napatunayan.
Napatunayan sa mga hadith tungkol sa pagtatanong sa libingan na ang namatay ay tatanungin tungkol sa mga pangunahing saligan ng kanyang pananampalataya, kabilang ang:
“Sino ang iyong Panginoon? Ano ang iyong relihiyon? At ano ang sinasabi mo tungkol sa lalaking ipinadala sa inyo?”
Pinatatatag ni Allah ang mananampalataya, at siya ay sasagot ayon sa kanyang pinaniniwalaan noong siya ay nabubuhay pa. Samantala, ang taong hindi matatag ang pananampalataya ay hindi makasasagot.
Kabilang ito sa kahulugan ng sinabi ni Allah تعالى:
“Pinatatatag ni Allah ang mga sumasampalataya sa pamamagitan ng matatag na salita sa buhay na ito at sa Kabilang-Buhay.”
[Ibrahim: 27]
Ang napatunayan ay na ang namatay ay tinatanong sa kanyang libingan at sina Munkar at Nakir ay kabilang sa dalawang anghel na inatasang gawin ito. Inilalarawan sila ng isang hasan na hadith bilang maitim at mala-bughaw.
Tungkol naman sa iba pang kilalang paglalarawan, tulad ng kanilang mga matang parang kidlat at mga tinig na parang kulog, ang mga ito ay dumating sa mga salaysay na may kahinaan. Bagama’t itinuturing ng ilang iskolar na maaaring palakasin ng kabuuan ng kanilang mga sanad ang isa’t isa, hindi dapat igiit ang mga ito nang may parehong katiyakan tulad ng mga bagay na tunay na napatunayan.
At si Allah ang higit na nakaaalam.