Ang lahat ng papuri ay para kay Allah, at ang kapayapaan at mga pagpapala ay mapasakanyang Sugo. Pagkatapos nito:
Ang Kamay ni Allah, ang Kataas-taasan, ay isang katangiang pinagtibay ng Qur’an at Sunnah sa paraang angkop sa Kanyang kadakilaan, at hindi ito katulad ng mga kamay ng mga nilalang. Maaaring ipaliwanag ang katangiang ito sa pamamagitan ng ilan sa mga gawa na iniugnay dito ng mga tekstong ipinahayag, tulad ng paghawak, pag-uunat, at pagkuha. Gayunpaman, hindi dapat palawakin ito sa pamamagitan ng pag-uugnay sa Kamay ng mga gawa na hindi iniugnay dito ng mga teksto. Gayundin, mas nararapat na iwasan ang ekspresyong “pagkakatulad sa tungkulin,” sapagkat ito ay isang bagong ekspresyon na maaaring magpahiwatig ng mga maling kahulugan.
Maaaring gamitin ang parehong pangalan o paglalarawan ng isang katangian para kay Allah at sa isang nilalang nang hindi nangangahulugang magkatulad sila.
Inilarawan ni Allah, Kaluwalhatian sa Kanya, ang Kanyang Sarili bilang ang Ganap na Nakakarinig at Ganap na Nakakakita, at inilarawan din Niya ang tao bilang nakakarinig at nakakakita:
﴿إِنَّا خَلَقْنَا الْإِنْسَانَ مِنْ نُطْفَةٍ أَمْشَاجٍ نَبْتَلِيهِ فَجَعَلْنَاهُ سَمِيعًا بَصِيرًا﴾
“Katotohanang nilikha Namin ang tao mula sa isang pinaghalong patak upang subukin siya, kaya ginawa Namin siyang nakakarinig at nakakakita.”
[Al-Insan: 2]
Gayunpaman, ang pandinig ni Allah ay hindi tulad ng pandinig ng tao, at ang Kanyang paningin ay hindi tulad ng paningin ng tao.
Gayundin ang anumang pinagtibay para kay Allah tungkol sa Kamay, Mukha, at iba pang mga katangian. Ang mga katangian ni Allah ay angkop sa Kanya, habang ang mga katangian ng nilalang ay naaayon sa pagiging nilikha at kahinaan nito.
Ang pangkalahatang tuntunin ay ang sinabi ni Allah:
﴿لَيْسَ كَمِثْلِهِ شَيْءٌ وَهُوَ السَّمِيعُ الْبَصِيرُ﴾
“Walang anumang katulad Niya, at Siya ang Ganap na Nakakarinig, ang Ganap na Nakakakita.”
[Ash-Shura: 11]
Itinatanggi ng talata ang anumang pagkakatulad habang kasabay nitong pinagtitibay ang pandinig at paningin.
Ang pamamaraan ng Ahl al-Sunnah ay ang pagpapatibay sa mga kahulugan ng mga katangiang binanggit sa mga tekstong ipinahayag nang hindi sinisiyasat ang kanilang kaparaanan.
Dahil dito, iniulat ni Imam al-Tirmidhi mula sa ilang mga imam ng mga unang salinlahi tungkol sa mga hadith ng mga katangian na sinabi nila:
“Hayaan ninyo ang mga ito nang hindi nagtatanong kung paano.”
Iniulat din niya mula kay Ishaq ibn Rahawayh na ang pagtutulad ay nangyayari kapag sinabi ang: “kamay na tulad ng kamay” o “pandinig na tulad ng pandinig.” Ngunit ang pagpapatibay sa Kamay, pandinig, at paningin ayon sa pagkakabanggit sa mga teksto, nang hindi tinutukoy ang kanilang kaparaanan at nang hindi itinutulad sa nilalang, ay hindi pagtutulad.
Ayon sa fatwa, walang masama sa pagpapaliwanag sa katangian ng Kamay sa pamamagitan ng ilan sa mga gawa na pinagtibay ng mga teksto bilang kaugnay nito. Halimbawa, maaaring sabihin:
Ito ay isang katangian ni Allah na sa pamamagitan nito ay nagaganap ang paghawak, pag-uunat, pagkuha, at pagbibigay, sa paraang angkop kay Allah.
Isinalaysay mula kay Abdullah ibn Umar, kalugdan nawa sila ni Allah, na sinabi ng Propeta ﷺ:
“Kukunin ni Allah, ang Makapangyarihan at Dakila, ang Kanyang mga kalangitan at mga kalupaan sa pamamagitan ng Kanyang dalawang Kamay,” at binanggit ng tagapagsalaysay ang pagsara at pagbukas ng mga daliri.
Isinalaysay ni Muslim.
Pinagtibay din ng mga teksto na nilikha ni Allah si Adan sa pamamagitan ng Kanyang dalawang Kamay, na ang Kanyang dalawang Kamay ay nakaunat, at na ang mga kalangitan ay ititiklop sa Kanyang Kanang Kamay.
Maaaring gamitin ang mga tekstong ito upang maunawaan ang ipinabatid ni Allah tungkol sa katangiang ito nang hindi sinusubukang isipin ang kaparaanan nito.
Ang ekspresyong ito ay hindi kabilang sa mga pahayag na naipasa mula sa mga naunang iskolar tungkol sa mga katangian ni Allah, at maaari itong humantong sa labis na paghahambing ng mga katangian ng Tagapaglikha sa mga katangian ng mga nilalang.
Hindi lahat ng gawa na ginagawa ng tao gamit ang kanyang kamay ay maaaring iugnay sa Kamay ni Allah.
Halimbawa, ang tao ay kumakain at umiinom gamit ang kanyang kamay, samantalang si Allah, Kaluwalhatian sa Kanya, ay malayo sa pangangailangan sa pagkain, inumin, o anumang bagay. Sinabi ni Allah:
﴿وَهُوَ يُطْعِمُ وَلَا يُطْعَمُ﴾
“Siya ang nagpapakain at hindi pinapakain.”
[Al-An‘am: 14]
Kaya hindi tama na gumawa ng pangkalahatang tuntunin na ang mga “tungkulin” ng kamay ng nilalang ay may katumbas na mga tungkulin sa Kamay ni Allah.
Ang mas tumpak na pahayag ay:
Pinagtitibay natin tungkol sa Kamay ni Allah ang anumang mga katangian at gawa na pinagtibay ng mga teksto, at hindi natin ito pinalalawak sa mga bagay na hindi binanggit.
Kung ipinabatid ng isang teksto na nilikha ni Allah ang isang partikular na bagay sa pamamagitan ng Kanyang Kamay, hindi tama na gawing pangkalahatan ito at sabihing nilikha ni Allah ang bawat nilalang sa pamamagitan ng Kanyang Kamay.
Si Adan, sumakanya ang kapayapaan, ay partikular na binanggit tungkol dito. Sinabi ni Allah:
﴿مَا مَنَعَكَ أَنْ تَسْجُدَ لِمَا خَلَقْتُ بِيَدَيَّ﴾
“Ano ang pumigil sa iyo na magpatirapa sa nilikha Ko sa pamamagitan ng Aking dalawang Kamay?”
[Sad: 75]
Kaya hindi tama na tukuyin ang Kamay ni Allah bilang “ang kamay na sa pamamagitan nito ay kaya Niyang lumikha,” sapagkat ang kapangyarihan ni Allah ay hindi nakasalalay sa Kamay. Sa halip, Siya, Kaluwalhatian sa Kanya, ay Makapangyarihan sa lahat ng bagay at lumilikha ng anumang Kanyang nais sa paraang Kanyang nais.
Sinabi ni Allah:
﴿إِنَّمَا أَمْرُهُ إِذَا أَرَادَ شَيْئًا أَنْ يَقُولَ لَهُ كُنْ فَيَكُونُ فَسُبْحَانَ الَّذِي بِيَدِهِ مَلَكُوتُ كُلِّ شَيْءٍ وَإِلَيْهِ تُرْجَعُونَ﴾
“Ang Kanyang utos, kapag ninais Niya ang isang bagay, ay sabihin lamang dito: ‘Maging,’ at ito ay nagiging. Kaya kaluwalhatian sa Kanya na nasa Kanyang Kamay ang paghahari sa lahat ng bagay, at sa Kanya kayo ibabalik.”
[Ya-Sin: 82-83]
Ang mga katangian ni Allah ay kabilang sa mga bagay ng di-nakikita. Kaya ang pinakaligtas at pinakatumpak na paraan ay ang hindi pag-imbento ng mga depinisyon at detalyeng hindi kinakailangan.
Kapag ang isang katangian ay may kilalang kahulugan sa wikang Arabe, tulad ng katangian ng Kamay, pinagtitibay natin ito para kay Allah ayon sa pagkakabanggit nito. Nalalaman din natin ang ilan sa mga bagay na nauugnay dito sa pamamagitan ng mga teksto, habang itinatanggi ang pagtutulad at hindi tinutukoy ang kaparaanan nito.
Hindi natin kailangang tukuyin ang anyo nito o kung paano ito kumikilos, sapagkat hindi ito ipinaalam sa atin ni Allah.
Ang Kamay ni Allah ay isang tunay na katangiang pinagtibay para sa Kanya, Kaluwalhatian sa Kanya, sa paraang angkop sa Kanyang kadakilaan, at hindi ito katulad ng mga kamay ng mga nilalang. Maaaring ipaliwanag ito sa pamamagitan ng mga gawa na pinagtibay ng Kapahayagan bilang kaugnay nito, tulad ng paghawak, pag-uunat, at pagkuha, nang hindi lumalampas sa hindi ipinahayag.
Tungkol naman sa ekspresyong “pagkakatulad sa tungkulin,” mas mabuting iwasan ito sapagkat maaari itong magpahiwatig ng paghahambing sa pagitan ng mga katangian ni Allah at mga katangian ng tao.
Ang mas tumpak na sabihin ay:
Alam natin ang kahulugan ng katangian at ang ipinabatid sa atin ng Kapahayagan tungkol sa mga epekto at gawa nito, ngunit ang kaparaanan nito ay hindi natin nalalaman.
﴿لَيْسَ كَمِثْلِهِ شَيْءٌ وَهُوَ السَّمِيعُ الْبَصِيرُ﴾
“Walang anumang katulad Niya, at Siya ang Ganap na Nakakarinig, ang Ganap na Nakakakita.”
[Ash-Shura: 11]
At si Allah ang higit na nakaaalam.