Ang lahat ng papuri ay para sa Allah, at ang kapayapaan at mga pagpapala ay mapasakanya nawa ang Sugo ng Allah. Pagkatapos nito:
Ang kilalang salaysay na may mga salitang: “Tunay na ang Allah ay tumatawa sa isang lalaking bumabangon mula sa kanyang higaan sa isang malamig na gabi...” ay hindi napatunayang marfu‘ na hadith mula sa Propeta ﷺ sa mismong mga salitang ito. Sa halip, ang kahulugan nito ay tunay na naiulat mula kay ‘Abdullah ibn Mas‘ud — kalugdan nawa siya ng Allah — bilang isang mawquf na salaysay. Mayroon ding marfu‘ na hadith na may katulad na kahulugan gamit ang mga salitang “Namamangha ang ating Panginoon,” at itinuring itong hasan ng ilang iskolar. Mayroon ding mga tunay at malinaw na hadith na nagpapatibay sa Katangian ng pagtawa para sa Allah.
May salaysay mula kay Ibn Mas‘ud — kalugdan nawa siya ng Allah — na may ganitong kahulugan:
“Namamangha ang ating Panginoon sa dalawang lalaki: isang lalaking bumabangon mula sa kanyang higaan at mga kumot, iniiwan ang kanyang minamahal at pamilya upang tumayo para sa kanyang pagdarasal...”
Iniulat nina Ahmad (3949), Ibn Hibban (2558), at Ibn Khuzaymah sa Kitab al-Tawhid.
Ang hadith ay naiulat bilang marfu‘ hanggang sa Propeta ﷺ at naiulat din bilang mawquf kay Ibn Mas‘ud — kalugdan nawa siya ng Allah. Itinuring ni Al-Daraqutni na tama ang mawquf na bersyon, samantalang itinuring ni Al-Albani na hasan ang ilan sa mga kadena nito at hinatulan ang mawquf na salaysay bilang sahih li-ghayrihi.
Tungkol naman sa kilalang bersyon na malinaw na nagsasabing ang Allah ay “tumatawa” sa lalaking bumabangon sa isang malamig na gabi, ito ay nasa isang mawquf na salaysay mula kay Ibn Mas‘ud — kalugdan nawa siya ng Allah — na iniulat ni Al-Tabarani sa Al-Mu‘jam al-Kabir:
“Katotohanang ang Allah, ang Makapangyarihan at Dakila, ay tumatawa sa dalawang lalaki: isang lalaking bumangon sa isang malamig na gabi mula sa kanyang higaan, kumot at pantakip, nagsagawa ng wudu, at pagkatapos ay tumayo upang magdasal...”
Itinuring ni Al-Albani ang mawquf na salaysay na ito bilang hasan li-ghayrihi.
Samakatuwid, hindi tamang iugnay ang mismong mga salitang ito sa Propeta ﷺ bilang isang tunay na marfu‘ na hadith. Mas tumpak na sabihing naiulat ito mula kay Ibn Mas‘ud — kalugdan nawa siya ng Allah — at ang kahulugan nito ay sinusuportahan ng iba pang mga marfu‘ na hadith.
Naiulat mula kay Abu al-Darda’ — kalugdan nawa siya ng Allah — na sinabi ng Propeta ﷺ:
“May tatlo na minamahal ng Allah, tinatawanan Niya, at ikinalulugod Niya...”
Kabilang sa mga binanggit ang lalaking bumabangon sa gabi kahit maaari pa siyang matulog, iniiwan ang kanyang pagnanais sa pagtulog at kaginhawahan, at tumatayo upang magdasal.
Iniulat ito ni Al-Tabarani at itinuring na hasan nina Al-Mundhiri at Al-Albani.
Ipinapakita ng hadith na ito ang pagsasama ng pagmamahal ng Allah, Kanyang kasiyahan, Kanyang pagkagalak, at Kanyang pagtawa sa ilan sa Kanyang mga alipin na nagsasagawa ng pagsunod nang may katapatan.
Ang Katangian ng pagtawa ay napatunayan para sa Allah sa pamamagitan ng malinaw at tunay na mga hadith. Kabilang dito ang iniulat nina Al-Bukhari (2826) at Muslim (1890) mula kay Abu Hurayrah — kalugdan nawa siya ng Allah — na sinabi ng Propeta ﷺ:
“Ang Allah ay tumatawa sa dalawang lalaki: pinapatay ng isa sa kanila ang isa, ngunit kapwa sila papasok sa Paraiso.”
Napatunayan din sa dalawang Sahih, sa kuwento ng huling taong papasok sa Paraiso, na ang Allah ay tumatawa sa kanya at pagkatapos ay pinahihintulutan siyang makapasok sa Paraiso.
Sa isang salaysay:
“Patuloy siyang mananalangin hanggang sa tawanan siya ng Allah. Kapag tinawanan siya ng Allah, sasabihin sa kanya: ‘Pumasok ka sa Paraiso.’”
Ang mga tunay na hadith na ito ay sapat upang patunayan ang Katangian ng pagtawa para sa Allah.
Naniniwala ang Ahl al-Sunnah sa mga Katangiang tunay na napatunayan tungkol sa Allah at mula sa Kanyang Sugo ﷺ, nang hindi tinutukoy kung paano at nang hindi inihahalintulad ang mga ito sa mga katangian ng mga nilikha. Kaya hindi itinatanong: “Paano tumatawa ang Allah?” at hindi inihahalintulad ang Kanyang pagtawa sa pagtawa ng mga nilikha.
Sinabi ni Imam Ibn Khuzaymah — kaawaan nawa siya ng Allah — sa Kitab al-Tawhid na obligadong maniwala na ang Allah ay tumatawa gaya ng ipinabatid ng Propeta ﷺ, habang nananatiling tahimik tungkol sa kung paano ang Kanyang pagtawa, sapagkat hindi ipinaalam ng Allah sa Kanyang mga alipin ang tunay na paraan nito.
Kung paanong ang Allah ay may Sariling Diwa na hindi katulad ng diwa ng mga nilikha, gayundin ang Kanyang mga Katangian ay hindi katulad ng mga katangian ng Kanyang mga nilikha. Sinabi ng Allah:
“Walang anumang katulad Niya, at Siya ang Lubos na Nakaririnig, ang Lubos na Nakakikita.”
[Ash-Shura 42:11]
Ang kumakalat na salaysay na may mga salitang: “Tunay na ang Allah ay tumatawa sa isang lalaking bumabangon mula sa kanyang higaan sa isang malamig na gabi...” ay hindi napatunayang marfu‘ na hadith mula sa Propeta ﷺ sa mismong mga salitang ito. Sa halip, ito ay naiulat bilang mawquf mula kay Ibn Mas‘ud — kalugdan nawa siya ng Allah — at itinuring itong hasan ng ilang iskolar.
Tungkol naman sa pangunahing kahulugan nito, sinusuportahan ito ng mga marfu‘ na hadith, at ang Katangian ng pagtawa para sa Allah ay napatunayan sa pamamagitan ng mga tunay na hadith sa Al-Bukhari at Muslim. Kaya hindi tamang tanggihan ang Katangiang ito dahil lamang sa kahinaan ng isang partikular na kadena ng salaysay.
Dapat itong pagtibayin ayon sa pagkakalahad nito, nang walang paghahalintulad, nang hindi tinatanong kung paano, at nang hindi itinatanggi, habang naniniwalang ang pagtawa ng Allah ay naaangkop sa Kanyang Kadakilaan at Kamahalan at hindi katulad ng pagtawa ng mga nilikha.
At ang Allah ang higit na nakaaalam.