Ang lahat ng papuri ay para kay Allah, at nawa’y ang kapayapaan at mga pagpapala ay mapasa Sugo ni Allah ﷺ.
Ang lahat ng gawain ni Allah تعالى ay nakabatay sa karunungan. Hindi Siya سبحانه gumagawa ng anumang bagay nang walang kabuluhan o walang kapuri-puring layunin. Gayunman, hindi kinakailangang malaman ng mga alipin ni Allah ang lahat ng karunungan sa likod ng Kanyang mga gawain, pagtatakda at mga batas. Maaaring ipakita ni Allah sa ilan sa Kanyang mga alipin ang ilan sa Kanyang karunungan, samantalang ang iba ay mananatiling nakatago sa kanila. Kaya ang pangunahing prinsipyo ay ang pagsuko kay Allah at pagkakaroon ng mabuting pag-iisip tungkol sa Kanya, habang pinahihintulutang humingi ng kapaki-pakinabang na kaalaman tungkol sa karunungan sa Kanyang mga gawain.
Hindi namin alam na ang pananalitang ito, sa ganitong eksaktong anyo, ay naiulat mula sa Propeta ﷺ o sa mga unang henerasyon.
Ang pangunahing prinsipyo sa panalangin ay sikapin ng Muslim na gamitin ang mga panalanging naiulat mula sa Propeta ﷺ, dahil taglay ng mga ito ang ganap na kahulugan at wastong mga pananalita.
Sinabi ni al-Qadi ‘Iyad رحمه الله na itinuro ng Propeta ﷺ sa kanyang Ummah kung paano manalangin, at sa kanyang mga panalangin ay pinagsama ang kaalaman tungkol sa Tawhid, kaalaman sa wika, at taos-pusong payo para sa Ummah. Kaya hindi nararapat na talikuran ang kanyang mga panalangin para sa mga panalanging gawa-gawa lamang.
Samakatuwid, hindi ibig sabihin nito na ipinagbabawal ang pananalitang ito dahil lamang sa hindi ito naiulat. Mas mainam at mas ligtas na gumamit ng malinaw at wastong mga salita sa panalangin at humingi kay Allah ng kapaki-pakinabang na kaalaman, sa halip na hilingin sa Kanya na bigyan tayo ng ganap na pagkaunawa sa karunungan sa likod ng lahat ng Kanyang gawain.
Si Allah سبحانه ay Al-Hakim, ang Lubos na Marunong, at ang Kanyang mga gawain ay hindi lumalabas sa saklaw ng karunungan.
Ipinaliwanag ni Ibn al-Qayyim رحمه الله na walang ginagawa si Allah تعالى nang walang kabuluhan o walang kahulugan at pakinabang, at ang Kanyang mga gawain ay nagmumula sa ganap na karunungan, gayundin ay nagaganap sa pamamagitan ng mga sanhi na ginagamit Niya upang isagawa ang mga ito.
Kapag binigyan ni Allah ang isang alipin ng isang bagay, may karunungan dito. Kapag pinagkaitan Niya siya ng isang bagay, may karunungan dito. Kapag sinubok Niya siya, may karunungan dito. At kapag binigyan Niya siya ng kasaganaan, may karunungan din dito.
Sinabi ni Allah تعالى:
﴿Maaaring kamuhian ninyo ang isang bagay samantalang ito ay mabuti para sa inyo, at maaaring mahalin ninyo ang isang bagay samantalang ito ay masama para sa inyo. Si Allah ay nakaaalam at kayo ay hindi nakaaalam.﴾ [Al-Baqarah: 216]
Ipinakikita ng talatang ito ang pagkakaiba ng kaalaman ng alipin at ng kaalaman ng kanyang Panginoon. Maaaring kamuhian ng isang tao ang isang bagay na naglalaman pala ng malaking kabutihan para sa kanya, o mahalin ang isang bagay na naglalaman pala ng kapinsalaan para sa kanya.
Hindi.
Hindi kondisyon ng pananampalataya na malaman ng isang Muslim ang detalyadong karunungan sa lahat ng itinakda o ipinag-utos ni Allah.
Maaaring maging malinaw sa isang tao ang karunungan sa isang bagay at dahil dito ay madagdagan ang kanyang pananampalataya at pag-unawa. Maaari rin itong manatiling nakatago sa kanya. Sa ganitong kalagayan, ang kanyang saloobin ay dapat na pagsuko at pagtitiwala sa karunungan at kaalaman ni Allah.
Hindi ito nangangahulugan na ipinagbabawal sa Muslim ang pagninilay sa karunungan. Sa halip, ang pag-unawa sa wastong karunungan ay kapaki-pakinabang at nakadaragdag sa pananampalataya at tumutulong sa pagtitiis at paggawa ng mabuti.
Ngunit may pagkakaiba sa pagitan ng pagsasabi ng Muslim:
“Anong karunungan ang maaari kong maunawaan mula sa bagay na ito?”
at ang paggawa na nakasalalay ang kanyang pananampalataya o pagsunod sa pagkakaalam muna niya sa karunungan.
Ang mananampalataya ay sumusunod sa utos ni Allah dahil ito ay utos ni Allah, alam man niya o hindi ang detalyadong karunungan sa likod nito.
Kapag naunawaan ng Muslim ang ilan sa karunungan sa likod ng mga pagsubok, mauunawaan niya na ang pagsubok ay maaaring maging dahilan ng pagtitiis, pagtaas ng antas at kapatawaran sa mga kasalanan. Kaya siya ay umaasa sa gantimpala ni Allah at nagtitiis.
Kapag naunawaan niya ang ilan sa karunungan sa likod ng kayamanan at kahirapan, nagpapasalamat siya kapag may kayamanan at nagtitiis kapag siya ay mahirap.
Kapag naunawaan niya ang ilan sa karunungan sa likod ng kawanggawa, mauunawaan niya ang paglilinis nito sa kaluluwa at ang kabutihang naidudulot nito sa mga nilalang, kaya mas lalo siyang nahihikayat na gawin ito.
Sa ganitong paraan, ang pag-unawa sa karunungan ay dagdag sa pananampalataya at mabubuting gawain, at hindi isang kondisyon bago maniwala at sumunod.
Kapag hindi naunawaan ng Muslim ang karunungan sa isang bagay, hindi niya dapat gawing dahilan ang kanyang kawalan ng kaalaman upang mag-isip nang masama tungkol sa kanyang Panginoon.
Sa halip, sabihin niya sa kanyang sarili: “Si Allah سبحانه ay Marunong at Nakaaalam ng lahat. Alam ko ang aking kahinaan at limitadong kaalaman, at maaaring nakatago sa akin ang karunungang alam ng aking Panginoon.”
Bahagi ito ng ganap na pagkaalipin kay Allah, sapagkat limitado ang kaalaman ng tao, samantalang ang kaalaman ni Allah سبحانه ay ganap at sumasaklaw sa lahat.
Ipinaliwanag ni Ibn Abi al-‘Izz رحمه الله na ang pundasyon ng pagkaalipin at pananampalataya ay pagsuko at pagsunod, at hindi dapat gawing kondisyon ng alipin ang pag-alam sa detalyadong karunungan bago niya sundin ang utos.
Ang mas tumpak na paraan ng pagsasabi nito ay: Ang paghahanap ng kapaki-pakinabang na kaalaman at pag-unawa ay ipinahihintulot at hinihikayat. Gayunman, ang paghiling kay Allah na maunawaan natin ang buong karunungan sa lahat ng Kanyang gawain ay hindi ang pinakamainam, sapagkat maaaring itago ni Allah ang ilang karunungan mula sa Kanyang mga alipin, at maaaring hindi kayang maabot ng isip ng tao ang mga ito.
Ang labis na pagsusumikap na tuklasin ang karunungan sa likod ng bawat pagtatakda ay maaaring humantong sa pakikipag-usap tungkol sa mga bagay ng Ghaib at Qadar nang walang kaalaman.
Kaya kabilang sa mga kapaki-pakinabang na panalangin ang paghiling kay Allah ng kapaki-pakinabang na kaalaman.
Sinabi ng Propeta ﷺ:
“O Allah, hinihiling ko sa Iyo ang kapaki-pakinabang na kaalaman, at nagpapakupkop ako sa Iyo laban sa kaalamang hindi kapaki-pakinabang.”
At sinabi niya ﷺ:
“O Allah, hinihiling ko sa Iyo ang kapaki-pakinabang na kaalaman, mabuting kabuhayan, at mga gawaing tinatanggap.”
Ito ay higit na kapaki-pakinabang para sa alipin kaysa abalahin ang kanyang sarili sa pagtatangkang tuklasin ang detalyadong karunungan sa likod ng bawat pagtatakda at kautusan ni Allah.
Si Allah تعالى ay Marunong sa lahat ng Kanyang gawain at mga kautusan. Walang nangyayari sa Kanyang kaharian nang walang kabuluhan o walang karunungan. Gayunman, hindi alam ng mga alipin ang lahat ng karunungan ni Allah. Maaari Niyang ipakita sa kanila ang ilan at itago ang iba.
Kapag naunawaan ang karunungan, ito ay nakadaragdag sa pananampalataya at pag-unawa. Ngunit ang hindi pagkakaalam dito ay hindi nakapipinsala sa pananampalataya. Kapag nakatago ang karunungan, ang kinakailangan ay ang pagsuko kay Allah, pagkakaroon ng mabuting pag-iisip tungkol sa Kanya, at paniniwalang Siya سبحانه ay Marunong at Lubos na Nakaaalam.
Tungkol naman sa pananalitang “O Allah, bigyan Mo kami ng inspirasyon upang maunawaan ang karunungan sa Iyong mga gawain,” hindi namin ito alam bilang panalanging naiulat mula sa mga unang henerasyon. Mas mainam na palitan ito ng mas malinaw na panalangin, gaya ng:
“O Allah, turuan Mo kami ng mga bagay na kapaki-pakinabang sa amin, pakinabangin Mo kami sa Iyong itinuro sa amin, at dagdagan Mo kami ng kaalaman.”
At si Allah ang higit na nakaaalam.