Ang papuri ay kay Allah, at nawa’y ang kapayapaan at mga pagpapala ay mapasakamay ng Sugo ni Allah.
Ang salitang “al-Masʾūl” ay hindi kabilang sa mga napatunayang Pangalan ni Allah تعالى, kaya hindi dapat pangalanan si Allah sa pamamagitan nito. Gayunman, maaaring gamitin ang salitang ito sa paglalarawan o pagbibigay-kaalaman tungkol kay Allah kung ang nilalayong kahulugan ay tama, walang ipinahihiwatig na kakulangan, at walang maling kahulugang nauunawaan. Ngunit kung ang ibig sabihin ay si Allah تعالى ay mananagot sa Kanyang mga nilikha o tatanungin tungkol sa Kanyang mga ginagawa, ito ay maling kahulugan na hindi maaaring iugnay kay Allah سبحانه.
Ang pangunahing tuntunin ayon sa mga iskolar ay na ang mga Pangalan at Katangian ni Allah تعالى ay itinatatag batay sa kapahayagan; kaya walang maaaring patunayan maliban sa may batayan sa Qur’an o sa mapananaligang Sunnah.
Ang salitang “al-Masʾūl” ay hindi napatunayan sa pamamagitan ng isang mapananaligang katibayan bilang isa sa mga Magagandang Pangalan ni Allah. Kaya hindi tama na sabihin na ito ay kabilang sa Kanyang mga Pangalan, at hindi rin dapat bumuo mula rito ng isang relihiyosong pangalan gaya ng “ʿAbd al-Masʾūl”.
Gayunman, mas malawak ang larangan ng pagbibigay-kaalaman tungkol kay Allah kaysa sa pagtatatag ng Kanyang mga Pangalan at Katangian. Maaaring gumamit ng salitang tama ang kahulugan tungkol kay Allah kahit hindi ito isang napatunayang Pangalan.
Kung sasabihin: “Si Allah ang al-Masʾūl”, at ang ibig sabihin ay ang mga nilikha ay humihingi sa Kanya ng kabuhayan, awa at kapatawaran, at lumalapit sa Kanya upang matugunan ang kanilang mga pangangailangan at maalis ang kanilang mga paghihirap, ang kahulugang ito ay tama.
Sinabi ni Allah تعالى:
“Siya ay hinihingan ng lahat ng nasa mga langit at lupa. Bawat araw ay may isang gawain Siya.” [Al-Raḥmān: 29]
Ipinapakita ng talatang ito ang pangangailangan ng mga nilikha kay Allah تعالى at na humihingi sila sa Kanya mula sa Kanyang biyaya at awa.
Ginamit din ng ilang iskolar ang ganitong pananalita sa panalangin at sa pagbibigay-kaalaman tungkol kay Allah. Sinabi ni Ibn Kathīr: “Si Allah ang hinihingan na pagandahin ang aming wakas.” Gayundin, sinabi ni Shaykh al-Albānī: “Si Allah ang hinihingan namin na pangalagaan ang aming pananampalataya.”
Samakatuwid, ang paggamit na ito ay tama sa prinsipyo, sapagkat ang ibig sabihin nito ay si Allah تعالى ang Siyang hinihingan, inaasahan, at dinadalanginan.
Maaaring gamitin ng ilang tao ang salitang “al-Masʾūl” sa kahulugang ang nangangasiwa sa isang gawain, namamahala rito, at may pananagutan dito.
Ang kahulugang ito ay tama sa prinsipyo, sapagkat si Allah سبحانه ang nangangasiwa sa lahat ng gawain ng Kanyang mga nilikha.
Sinabi ni Allah تعالى:
“Pagkatapos ay nag-istikbāʾ Siya sa ibabaw ng Trono, na nangangasiwa sa gawain.” [Yūnus: 3]
At sinabi Niya:
“Si Allah ang Tagapaglikha ng lahat ng bagay, at Siya ang Tagapangalaga ng lahat ng bagay. Sa Kanya ang mga susi ng mga langit at lupa.” [Al-Zumar: 62-63]
Si Allah تعالى ang Tagapaglikha, May-ari at Tagapangasiwa, at ang lahat ng nilikha ay nasa ilalim ng Kanyang pamamahala, kapangyarihan at paghahari.
Gayunman, dapat isaalang-alang ang karaniwang gamit ng mga tao at ang ipinahihiwatig ng salita. Kung ang paggamit ng “al-Masʾūl” sa mga tao ay nangangahulugang isang taong kailangang managot sa isang nakatataas na awtoridad o kailangang magbigay-katwiran sa kanyang mga kilos at desisyon, hindi angkop ang ganitong kahulugan kapag ginagamit ang salita tungkol kay Allah تعالى.
Sa ganitong kalagayan, mas mainam na iwasan ang salita at gamitin ang malinaw na mga terminong matatagpuan sa mga tekstong Islamiko, gaya ng: Tagapaglikha, Tagapaglaan, Tagapangalaga, at Tagapangasiwa, ayon sa napatunayan sa mga teksto.
Kung ang ibig sabihin ng nagsasabing “Si Allah ang al-Masʾūl” ay si Allah تعالى ay tatanungin tungkol sa Kanyang mga gawa at pagtatadhana, o mananagot sa Kanyang ipinasiya at itinakda para sa Kanyang mga nilikha, ang kahulugang ito ay tiyak na mali.
Sinabi ni Allah تعالى:
“Hindi Siya tatanungin tungkol sa Kanyang ginagawa, ngunit sila ay tatanungin.” [Al-Anbiyāʾ: 23]
Ibig sabihin, si Allah سبحانه ang Hukom na ang hatol ay hindi maaaring salungatin, at walang sinuman ang maaaring maningil sa Kanya ng pananagutan o tumutol sa Kanyang hatol, dahil sa ganap na Kanyang kadakilaan, karunungan at katarungan.
Ang mga nilikha naman ang tatanungin tungkol sa kanilang mga gawa. Sinabi ni Allah تعالى:
“Sumpa man sa iyong Panginoon, tiyak na tatanungin Namin silang lahat tungkol sa kanilang mga ginagawa.” [Al-Ḥijr: 92-93]
Kaya kailangang pag-ibahin ang mga kahulugan ng salitang “al-Masʾūl” ayon sa layunin ng nagsasalita at sa konteksto.
Kung ang ibig sabihin ay si Allah تعالى ang nangasiwa sa kabuhayan at Siya ang namamahala nito, mas mainam na gumamit ng malinaw na mga pananalitang hindi nagdudulot ng kalituhan, gaya ng:
Tungkol naman sa pagsasabing: “Si Allah ang responsable sa kabuhayan,” kung ang ibig sabihin ay Siya ang hinihingan ng kabuhayan o Siya ang nangangasiwa nito, maaaring unawain nang tama ang kahulugan. Gayunman, mas mainam na iwasan ang pananalitang ito kung maaaring maunawaan ng nakikinig ang “responsable” bilang isang taong kailangang managot at magbigay-katwiran sa kanyang mga gawa.
Ang “al-Masʾūl” ay hindi isang napatunayang Pangalan mula sa mga Magagandang Pangalan ni Allah, kaya hindi dapat pangalanan si Allah sa pamamagitan nito. Gayunman, maaaring gamitin ang salita bilang paglalarawan kung ang nilalayong kahulugan ay tama, gaya ng Siya ang hinihingan ng Kanyang mga alipin at Siyang nilalapitan nila sa kanilang mga pangangailangan, o Siya ang nangangasiwa sa mga gawain, basta’t hindi ipinahihiwatig ng salita ang maling kahulugan.
Ang paniniwalang si Allah تعالى ay mananagot sa Kanyang mga nilikha o tatanungin tungkol sa Kanyang mga gawa at pagtatadhana ay mali. Sinabi Niya:
“Hindi Siya tatanungin tungkol sa Kanyang ginagawa, ngunit sila ay tatanungin.”
Mas mainam na gamitin ang malinaw na mga terminong Islamiko, gaya ng: Si Allah ang Tagapaglaan, Tagapangasiwa at Tagapangalaga, sa halip na mga salitang maaaring magkaroon ng malabong kahulugan.
At si Allah ang higit na nakaaalam.