Ang lahat ng papuri ay kay Allah, at nawa’y ang kapayapaan at mga pagpapala ay mapasakay sa Sugo ni Allah, sa kanyang pamilya at sa lahat ng kanyang mga Kasamahan. Pagkatapos:
Ang pangunahing tuntunin tungkol sa mga Pangalan at Katangian ni Allah ay na hindi natin inilalarawan si Allah maliban sa mga bagay na napatunayan sa Qur’an o sa tunay na Sunnah. Hindi maaaring magpatibay ang isang tao ng isang katangian para kay Allah batay lamang sa pangangatwiran, pagkakatulad, o paghahambing sa pagitan ng Tagapaglikha at ng Kanyang mga nilikha.
Sinabi ni Allah تعالى:
﴿قُلْ أَأَنتُمْ أَعْلَمُ أَمِ اللَّهُ﴾ [Al-Baqarah: 140]
“Sabihin: Kayo ba ang higit na nakaaalam, o si Allah?”
At sinabi Niya:
﴿وَلَا تَقْفُ مَا لَيْسَ لَكَ بِهِ عِلْمٌ﴾ [Al-Isra’: 36]
“At huwag mong sundin ang bagay na wala kang kaalaman tungkol dito.”
Kaya hindi tama na sabihin: “Si Allah ay may espiritung katulad ng espiritu ng tao o ng mga anghel,” sapagkat walang tekstong nagpapatunay nito, at ang mga espiritu ng mga nilikha ay nilikha rin. Si Allah ay higit na dakila at walang anumang pagkakatulad sa Kanyang mga nilikha.
Ang espiritung nasa tao at sa iba pang nilikha ay nilalang ni Allah. Hindi ito bahagi ni Allah at hindi rin isang katangiang nakapaloob sa Kanyang Sarili.
Iniugnay ni Allah ang espiritu sa Kanyang Sarili sa ilang teksto. Tungkol kay Adan عليه السلام, sinabi Niya:
﴿ثُمَّ سَوَّاهُ وَنَفَخَ فِيهِ مِنْ رُوحِهِ﴾ [As-Sajdah: 9]
“Pagkatapos ay hinubog Niya siya nang maayos at hiningahan niya ito mula sa Kanyang espiritu.”
At sinabi Niya:
﴿فَإِذَا سَوَّيْتُهُ وَنَفَخْتُ فِيهِ مِنْ رُوحِي فَقَعُوا لَهُ سَاجِدِينَ﴾ [Al-Hijr: 29]
“Kaya kapag natapos Ko siyang hubugin at hinipan Ko sa kanya mula sa Aking espiritu, kayo ay magsiyuko sa kanya.”
Hindi nangangahulugan ang ganitong pag-uugnay na ang espiritu ay bahagi ni Allah. Ito ay pag-uugnay ng isang nilikha sa Tagapaglikha nito bilang pagpaparangal at pagbibigay-dangal.
Katulad din nito ang mga pariralang “Bahay ni Allah,” “kamelyo ni Allah,” at “mga alipin ni Allah.” Ang bahay, kamelyo, at mga alipin ay pawang mga nilikha ni Allah. Iniuugnay ang mga ito sa Kanya bilang tanda ng pagmamay-ari at pagpaparangal.
Isang mahalagang tuntunin dito ay ang mga bagay na iniuugnay kay Allah تعالى ay nahahati sa dalawang uri:
Una: Pag-uugnay ng isang nilikha sa Tagapaglikha nito.
Halimbawa:
Bahay ni Allah.
Kamelyo ni Allah.
Mga alipin ni Allah.
Espiritu ni Allah.
Ang mga ito ay mga nilikha. Ang pag-uugnay sa mga ito kay Allah ay nangangahulugang ang mga ito ay Kanyang pag-aari at Kanyang nilikha, at mayroon ding kahulugan ng pagpaparangal.
Ikalawa: Pag-uugnay ng mga katangian kay Allah.
Halimbawa:
Kaalaman ni Allah.
Kapangyarihan ni Allah.
Kalooban ni Allah.
Salita ni Allah.
Ang mga ito ay mga Katangian ni Allah at hindi magkakahiwalay na nilikhang bagay.
Ang pagkakaibang ito ay nag-aalis ng maraming kalituhan tungkol sa mga tekstong may bagay na iniuugnay kay Allah.
Sinabi ni Allah tungkol kay Hesus عليه السلام:
﴿إِنَّمَا الْمَسِيحُ عِيسَى ابْنُ مَرْيَمَ رَسُولُ اللَّهِ وَكَلِمَتُهُ أَلْقَاهَا إِلَىٰ مَرْيَمَ وَرُوحٌ مِنْهُ﴾ [An-Nisa’: 171]
“Ang Mesiyas na si Hesus, anak ni Maria, ay isang Sugo lamang ni Allah, Kanyang Salita na ipinahayag Niya kay Maria, at isang espiritu mula sa Kanya.”
Maaaring isipin ng ilan na ang pariralang “isang espiritu mula sa Kanya” ay nangangahulugang ang espiritu ni Hesus ay bahagi ng Sarili ni Allah. Mali ang ganitong pagkaunawa.
Ang salitang “mula” rito ay hindi nangangahulugang isang bahagi. Ito ay tumutukoy sa pinagmulan at paglikha: ang espiritung ito ay nilikha ni Allah at nagmula sa Kanya sa kahulugan na Siya ang lumikha rito at nagbigay rito ng pag-iral.
Sinabi rin ni Allah:
﴿وَسَخَّرَ لَكُم مَّا فِي السَّمَاوَاتِ وَمَا فِي الْأَرْضِ جَمِيعًا مِّنْهُ﴾ [Al-Jathiyah: 13]
“At isinuko Niya para sa inyo ang lahat ng nasa mga langit at nasa lupa, lahat ay mula sa Kanya.”
Hindi ito nangangahulugang ang mga langit at lupa ay bahagi ng Sarili ni Allah. Ang kahulugan nito ay kabilang sila sa Kanyang nilikha at nagmula sa Kanya dahil Siya ang lumikha sa kanila at nagbigay sa kanila ng pag-iral.
Ipinaliwanag ni Ibn Kathir رحمه الله na ang pag-uugnay ng espiritu kay Allah sa pariralang “isang espiritu mula sa Kanya” ay isang pag-uugnay ng pagpaparangal, tulad ng pag-uugnay sa kamelyo at sa Bahay kay Allah.
Ipinakikita ng mga teksto na ang espiritu ay isang nilikhang umiiral nang may sariling pag-iral at hindi isang Katangian ni Allah.
Kabilang dito ang hadith ni Al-Bara’ ibn ‘Azib رضي الله عنه tungkol sa paglabas ng kaluluwa ng mananampalataya. Nabanggit dito na kinukuha ng Anghel ng Kamatayan ang kaluluwa, pagkatapos ay tinatanggap ito ng mga anghel at umaakyat sila kasama nito.
Sinabi ng Propeta صلى الله عليه وسلم:
“Kapag kinuha ang espiritu, sinusundan ito ng paningin.” Isinalaysay ni Muslim.
Ipinakikita nito na ang espiritu ay isang nilikha na may pag-iral na naiiba sa katawan, at ito ay kinukuha at inililipat.
Sinabi ni Ibn Al-Qayyim رحمه الله na ang mga kaluluwa nina Adan, ng kanyang mga anak, at ng lahat ng tao ay nilikha ni Allah. Siya ang lumikha sa kanila at nagbigay sa kanila ng pag-iral, at pagkatapos ay iniugnay sila sa Kanyang Sarili tulad ng pag-uugnay Niya sa iba pa Niyang mga nilikha.
Hindi tama na gamitin ang pariralang “Espiritu ni Allah” o “Kanyang espiritu” bilang patunay na si Allah ay binubuo ng mga bahagi, o na si Hesus عليه السلام ay bahagi ng Sarili ni Allah.
Ito ay nakabatay sa maling pagkaunawa sa kahulugan ng pag-uugnay.
Kapag sinabi nating “Espiritu ni Allah,” ang tinutukoy ay isang espiritung nilikha ni Allah at iniugnay sa Kanya bilang tanda ng pagmamay-ari at pagpaparangal, tulad ng pagsasabing “Bahay ni Allah” at “kamelyo ni Allah.”
Tungkol naman sa tunay na mga Katangian ni Allah, gaya ng Kanyang kaalaman, kapangyarihan, at salita, ang mga ito ay mga Katangiang taglay Niya at hindi mga nilikhang hiwalay sa Kanya.
Hindi tama na sabihin na si Allah ay may espiritung katulad ng mga espiritu ng tao at mga anghel, sapagkat ang espiritu sa ganitong kahulugan ay kabilang sa mga nilikha. Si Allah ang Tagapaglikha ng lahat ng bagay, at walang anumang katulad Niya.
Ang espiritung nasa tao at sa iba pang nilikha ay nilalang ni Allah. Ang pag-uugnay nito kay Allah sa mga teksto tulad ng “mula sa Aking espiritu” at “isang espiritu mula sa Kanya” ay pag-uugnay ng isang nilikha sa Tagapaglikha nito bilang tanda ng pagmamay-ari at pagpaparangal. Hindi ito nangangahulugan na ito ay isang Katangian o bahagi ng Sarili ni Allah.
Samakatuwid, hindi maaaring gamitin ang mga tekstong ito bilang patunay ng paniniwalang Kristiyano tungkol kay Hesus عليه السلام. Sa halip, malinaw na itinatag ng Qur’an na si Hesus ay alipin at Sugo ni Allah, at ang espiritu ay isa sa Kanyang mga nilikha.
At si Allah ang higit na nakaaalam.