Ang lahat ng papuri ay para kay Allah, at nawa’y ang kapayapaan at mga pagpapala ay mapasa Sugo ni Allah. Pagkatapos nito:
Ang pangunahing tuntunin ay na ang isang Muslim ay hindi dapat abala sa pagbabasa ng mga binagong aklat ng mga Angkan ng Kasulatan, at hindi rin niya dapat angkinin ang mga ito dahil lamang sa pag-usisa o paghahanap ng pangkalahatang kaalaman, sapagkat ang mga ito ay dumanas ng pagbabago at pagbaluktot, at ang Banal na Qur’an ay sapat na kapalit ng mga naunang kasulatan hinggil sa katotohanan at patnubay na kailangan ng Muslim. Ngunit ang isang iskolar na matatag ang kaalaman, may kakayahang makilala ang katotohanan mula sa kabulaanan, at nangangailangan ng pagsangguni sa mga ito upang sumagot sa mga Hudyo at Kristiyano at maglahad ng katibayan laban sa kanila ay maaaring gumawa nito. Hindi ito bid‘ah; bagkus, mayroon itong batayan sa Qur’an at Sunnah.
Obligasyon sa Muslim na maniwala na ang Torah, Ebanghelyo, at iba pang mga kasulatan na ipinahayag ni Allah sa Kanyang mga propeta ay orihinal na kapahayagan mula kay Allah. Sinabi ni Allah:
“Sabihin ninyo: Kami ay naniniwala kay Allah at sa anumang ipinahayag sa amin, at sa anumang ipinahayag kay Abraham, Ismael, Isaac, Jacob at sa mga lipi, at sa anumang ibinigay kay Moises at kay Jesus, at sa anumang ibinigay sa mga propeta mula sa kanilang Panginoon. Hindi kami nagtatangi sa pagitan ng sinuman sa kanila, at kami ay mga nagpapasakop sa Kanya.” [Al-Baqarah 2:136]
At sinabi Niya:
“O kayong mga naniniwala! Maniwala kayo kay Allah, sa Kanyang Sugo, sa Aklat na Kanyang ibinaba sa Kanyang Sugo, at sa Aklat na Kanyang ibinaba noon. At sinumang hindi naniniwala kay Allah, sa Kanyang mga anghel, sa Kanyang mga Aklat, sa Kanyang mga sugo at sa Huling Araw ay tunay na napalayo nang lubusan sa landas.” [An-Nisa’ 4:136]
Ngunit ang mga naunang kasulatan ay hindi nanatili nang eksakto sa anyong ipinahayag ni Allah. Pumasok sa mga ito ang pagbabago at pagbaluktot. Sinabi ni Allah:
“Kaya kapighatian sa mga nagsusulat ng Aklat sa pamamagitan ng kanilang sariling mga kamay at pagkatapos ay nagsasabing: ‘Ito ay mula kay Allah,’ upang makakuha ng maliit na halaga. Kaya kapighatian sa kanila dahil sa isinulat ng kanilang mga kamay, at kapighatian sa kanila dahil sa kanilang kinikita.” [Al-Baqarah 2:79]
Dahil dito, may mga babala laban sa labis na pagkapit sa mga aklat ng mga Angkan ng Kasulatan at laban sa pagbabalik sa mga ito para sa mga bagay na kailangan ng Muslim sa kanyang relihiyon.
Ipinahayag ni Allah ang Banal na Qur’an bilang nagpapatunay sa mga naunang kasulatan at bilang tagapamahala at awtoridad sa mga ito, at ginawa Niya itong patnubay at awa para sa mga mananampalataya. Sinabi Niya:
“Hindi ba sapat para sa kanila na Kami ay nagbaba sa iyo ng Aklat na binabasa sa kanila? Tunay na dito ay may awa at paalaala para sa mga taong naniniwala.” [Al-‘Ankabut 29:51]
Dahil dito, nagbabala ang mga Sahabah, nawa’y kalugdan sila ni Allah, laban sa pagiging abala sa mga aklat ng mga Angkan ng Kasulatan. Kabilang dito ang sinabi ni Ibn ‘Abbas, nawa’y kalugdan siya ni Allah at ang kanyang ama, nang tutulan niya ang pagtatanong sa mga Angkan ng Kasulatan samantalang nasa atin ang Qur’an na hindi naapektuhan ng pagbaluktot. Isinalaysay ito ni al-Bukhari (7363).
Nagalit din ang Propeta ﷺ nang makita niya si ‘Umar ibn al-Khattab, nawa’y kalugdan siya ni Allah, na may hawak na isang pahina mula sa mga aklat ng mga Angkan ng Kasulatan. Sinabi niya:
“Nalilito ba kayo rito, O anak ni al-Khattab? Sumpa man sa Kanya na nasa Kanyang Kamay ang aking kaluluwa, dinalhan ko kayo ng isang bagay na malinaw at dalisay. Huwag kayong magtanong sa kanila tungkol sa anumang bagay, sapagkat maaari nilang sabihin sa inyo ang isang bagay na totoo at itanggi ninyo ito, o isang bagay na hindi totoo at paniwalaan ninyo ito...”
At sinabi niya ﷺ:
“Kung nabubuhay pa si Moises, wala siyang ibang pagpipilian kundi ang sumunod sa akin.”
Itinuring ni al-Albani na hasan ang hadith, at binanggit ni Ibn Hajar na bagama’t walang iisang sanad nito na sapat nang mag-isa bilang katibayan, ang kabuuan ng mga salaysay nito ay nagpapakitang mayroon itong batayan.
Dapat magkaroon ng pagkakaiba sa pagitan ng mga tao sa usaping ito.
Para sa karaniwang tao, sa taong walang matatag na kaalaman, o sa taong nangangambang maapektuhan ang kanyang pananampalataya ng mga pag-aalinlangan, hindi nararapat sa kanya ang pagbabasa ng mga aklat na ito. Naglalaman ang mga ito ng katotohanang nahalo sa kabulaanan, at maaaring paniwalaan ng isang tao ang kabulaanan, tanggihan ang katotohanan, o maging abala sa bagay na walang pakinabang sa kanya sa halip na sa Qur’an at Sunnah.
Isinalaysay ni Ibn Hajar, nawa’y kaawaan siya ni Allah, na nararapat pag-ibahin ang mga tao sa usaping ito, at ang taong walang sapat na kakayahan at hindi matatag sa pananampalataya ay hindi dapat magsuri ng ganitong mga aklat.
Ipinahayag din ng ilang iskolar na hindi nararapat sa karaniwang tao ang magmay-ari o magbasa ng Torah, Ebanghelyo at mga naunang kasulatan dahil sa mga pagbabagong naganap sa mga ito at dahil ang Qur’an ay sapat na para sa Muslim hinggil sa kapaki-pakinabang na katotohanang kailangan niya.
Para naman sa iskolar na matatag ang kaalaman, may kaalaman sa Qur’an at Sunnah, matatag sa ‘aqidah, may kakayahang makilala ang katotohanan mula sa kabulaanan, at nangangailangan ng mga aklat na ito upang sumagot sa mga Hudyo at Kristiyano at maglahad ng katibayan laban sa kanila, maaari niyang basahin at konsultahin ang mga ito para sa layuning iyon.
Ang dahilan ay ang pangamba sa pagkaligaw para sa ganitong iskolar ay nababawasan dahil kaya niyang makilala ang mga pagbabago at kabulaanang naroroon sa mga ito, habang may lehitimong kapakinabangan sa paggamit ng ilan sa kanilang nilalaman sa debate at pagpapakita ng kamalian ng ilang paniniwala ng mga Angkan ng Kasulatan.
Ginamit ng ilang malalaking iskolar ang pamamaraang ito, kabilang sina Ibn Taymiyyah, Ibn al-Qayyim, Ibn Hazm at al-Qurtubi, sa pagsagot sa mga Hudyo at Kristiyano at pagpapaliwanag sa mga pagbabagong at kontradiksyon na nasa kanilang mga aklat.
Sinabi ni Ibn Hajar, nawa’y kaawaan siya ni Allah, na maaaring sumangguni ang iskolar na matatag ang kaalaman sa Torah at Ebanghelyo, lalo na kapag kinakailangan ang pagsagot sa kalaban. Binanggit niya ang paggamit ng mga iskolar noon at ngayon sa mga matatagpuan nila sa mga aklat ng mga Angkan ng Kasulatan sa kanilang mga debate at pagtatatag ng katibayan laban sa kanila.
Itinakda rin ng Permanenteng Komite na ang Muslim ay hindi dapat magsagawa ng pagbabasa o pagsusuri sa mga naunang kasulatan maliban kung siya ay matatag sa kaalaman at nais niyang ipaliwanag ang mga pagbabago at pagkakasalungatan na matatagpuan dito.
Batay dito, ang paggamit ng mga iskolar at mangangaral ng mga sipi mula sa Torah at Ebanghelyo sa pagsagot sa mga Hudyo at Kristiyano, pagbubunyag ng mga pagbabagong nasa kanilang mga aklat, pagtatatag ng katibayan laban sa kanila, at pagpapakita na ang katotohanang nananatili sa mga ito ay umaayon sa Qur’an at Sunnah ay hindi bid‘ah. Bagkus, mayroon itong batayan sa Qur’an at Sunnah.
Kabilang sa mga katibayan dito ang sinabi ni Allah:
“Sabihin: Kung gayon, dalhin ninyo ang Torah at basahin ninyo ito, kung kayo ay mga nagsasabi ng katotohanan.” [Al ‘Imran 3:93]
Binanggit ni Ibn Taymiyyah, nawa’y kaawaan siya ni Allah, na maaaring kailanganin ng mga iskolar sa debate na hilingin ang Torah at basahin ito sa pamamagitan ng isang taong mapagkakatiwalaan ang kanyang kaalaman at salin, upang malaman kung ano ang nilalaman nito at maglahad ng katibayan laban sa mga sumusunod dito, habang nag-iingat laban sa pagbabago at pagmamanipula sa pagsipi at pagsasalin.
Samakatuwid, hindi ang layunin na pahintulutan ang lahat na magbasa ng mga aklat ng mga Angkan ng Kasulatan. Ang hatol ay nagkakaiba ayon sa mambabasa at sa kanyang layunin:
Karaniwang tao at sinumang walang matatag na kaalaman: Hindi nararapat sa kanila ang pagbabasa o pagmamay-ari ng mga aklat na ito, dahil sa pangambang maimpluwensiyahan sila ng kabulaanan at mga pagbabagong naroroon.
Kwalipikadong mag-aaral ng kaalaman at iskolar na matatag ang kaalaman: Maaari niyang konsultahin ang mga ito kapag may lehitimong pangangailangang Islamiko, tulad ng da‘wah, debate, pagsagot sa mga pag-aalinlangan at pagtatatag ng katibayan.
Ang layunin ng pagsangguni sa mga ito ay dapat na pagtatanggol sa katotohanan at pagsagot sa kabulaanan, hindi libangan o paghahanap ng bagay na sapat nang matatagpuan sa Qur’an at Sunnah.
Kung gagamit ng mga isinaling teksto sa debate, dapat umasa sa mapagkakatiwalaang salin upang hindi maitayo ang argumento sa pagkakamali sa pagsipi o pagsasalin.
Ang pagbabasa ng mga aklat ng mga Angkan ng Kasulatan ay hindi iisa ang hatol para sa lahat ng tao. Ang karaniwang tao at ang mga maaaring maapektuhan ng mga ito ay hindi dapat magbasa o magmay-ari ng mga ito dahil sa mga pagbabago at paghahalo ng katotohanan at kabulaanan na naroroon, at dahil ang Banal na Qur’an ay sapat na kapalit ng mga naunang kasulatan hinggil sa patnubay at katotohanang kailangan ng Muslim.
Samantala, para sa iskolar na matatag ang kaalaman o kwalipikadong mag-aaral ng kaalaman na kayang makilala ang katotohanan mula sa kabulaanan at nagbabasa ng mga ito dahil sa lehitimong pangangailangang Islamiko—tulad ng pagtawag sa mga tao tungo kay Allah, pagsagot sa mga Hudyo at Kristiyano, pagbubunyag ng mga pagbabago at pagtatatag ng katibayan laban sa kanila—ito ay pinahihintulutan. Hindi ito bid‘ah; bagkus, mayroon itong batayan sa Qur’an at Sunnah.
At si Allah ang higit na nakaaalam.